VİSKİ KÜLTÜRÜ ÜZERİNE
Viskiye ait iki değişmez gerçek vardır;
Hiçbir viski ötekine benzemez.
Viski içenlerin yüzde 99’u kendilerine söylenmedikçe bir viskiyi ötekinden ayırt edemez.
“Bir kimse her gün içilmesi gereken miktarın ne olduğunu tam tamına bilebilse ve
buna uysa, gerçekten inanıyorum ki sonsuza dek yaşar ve doktorlarla mezarlıklara
ihtiyaç kalmazdı.” James Hogg
“Tadına ancak çıplak olduğu takdirde varılan iki şey bulunur.
Bunlardan biri viskidir.” Kelt Atasözü
Viski Kelt dilinde Hayat Suyu “Usige Beatha” dan gelir. Eski Romalılarda “Aqua Bağh” diye tanımladıkları kendi içkileri Latincede “Hayat Suyu” anlamı taşır.
Bir anekdot ile başlayalım. Yıl 1975, yabancı içkilerin sadece Tekel idaresince satıldığı dönem.
Pardon satıldığı demek yanlış olur, dağıtıldığı!
Türkiye de açıktan yabancı içki ve sigaranın satışının (ve pek tabii ki yabancı paraların ticaretinin ve bulundurulmasının) yasak olduğu dönem, evinizde yakalandığınızda cezası kesin hapis!
Kaç kişi hapis yattı bu anlamsız yasa yüzünden!
Sadece lüks otellerin barlarında misafirler için satılması yasal. Bu nedenle oteller özel izinle yabancı içkileri Tekelden temin ediyorlar.
Mesleki yaşantının başındaki mühendis, “master eğitimi” sırasında Tekel Teşkilatında bu dağıtımın başındaki görevli ile tanışır. İçkiye merakının fazla olması etkiler Tekeldeki arkadaşını ve normal günlük çekiş limiti olan 3 şişe yabancı alkolü içki alabilmesi için yazılı pusulayı verir arkadaşına.
Ancak genç mühendisin önemli bir özelliği vardır sıkı kolleksiyoncudur. Üstelik ekonomik düzeyi de çok iyidir. Dönemde aylık kazancı 1.500 TL. civarında olmasına karşılık 1 şişe viskinin tekel satışı 200 TL dır.
Mühendis bazen işi azıtır, haftada 3 kez 3 er şişe alıp eve istiflemeye başlar. Ancak alınan her şişe divan altındaki bavula gitmez, büyük oranda içilir arkadaş çevrelerinde. Her ziyaretine elinde viski şişesi ile gider mühendis.
Bir başka özgün özelliği de viski yi sek içmesidir. Viski içine sadece buz koyar. Bu alışkanlığını yıllarca sürdürecek ve midesinde rahatsızlandıktan sonra yarı yarıya soda ile seyrelterek içecektir.
Ancak kaliteli viskilerin kesinlikle sek içilme teorisine her zaman uyar.
Bir başka özelliği de kesinlikle en az 2 duble alır viskisini, yoksa hemen atlamaz her teklife. Stok da minimum 2 duble varsa başlar içmeye.
Bu nedenle çok da kırılır davet eden kişilere, elindeki çeyrek şişe ile viski içmeye davet etmek ayıp bir davranıştır ona göre. Bu mahvalde 1975 yılından beri viski dünyası ile yakın ilişkidedir, ortalama ayda en az 1 şişe içer evde. Dışarıda da aromatik hazlardaki bazı şişeleri görmezse tercihini hep viskiden yana kullanır, tabii istediği markaları bulursa.
Tekel, anlaşılan pek anlamaz bu içki ithalatından belli markalar gelir o tarihte hep. Bu dağıtım deposuna dadanan mühendisimiz hepsinden stoklar ve içim tatlarını ezberler nerede ise.
Black & white, 100 pipers, Balantine, Johny Walker (sadece Red Label), Vat 69, White Horse, Dimple, Haig, Famous Grouse, Graig, v.b.
Dağıtım deposundaki görevli şaşırır birden ortaya çıkan bu viski müşterisi için ve sorar; “Abi sen hangi otel için alıyorsun bu kadar viskiyi, Ankara Oteli bile hafta da en çok 3 şişe alıyor” diye durumu özetliyecektir.
Yıl, 1975 Ankara’da sadece Grand Otel Ankara mevcuttur. Onun dışında Ulus taki Stad Oteli ve Tunalı başındaki Dedeman Oteli bulunur. Çiftlik deki Marmara Otelini de bu kapsamdaki oteller arasında koyalım.
Mühendisimizin arkadaş ziyaretleri bitmez, isteyen arkadaşlarına hediye etmekten de geri durmaz bir şişe viski. Görev yerinden askerlik için ayrıldığında MKE fabrikasına 3 şişe götürecek ve bol çikolatalı bir kutlamayı gerçekleştirecektir mühendis arkadaşları ile ve fabrika yönetimi ile birlikte. Akşam servise binen tüm amirlerin yüzleri kızarmış, kan dolaşımları hızlanmış ve çakırkeyif durumlar gerçekleşmiştir.
Aslında ziyafet güzel olmuştur hepsi mutludur ama, bir de sıkı bir MSB elemanı olan her şeyi fazla didikleyen ve fazla bilgi toplayıp sorgulayan bu elemandan en azından 1,5 yıl kurtulacak olmanın verdiği mutlulukta vardır yüzlerinde. Bunun karşılığında da böyle bir sıra dışı kutlamaya ses çıkartılmaz!
İlerleyen yıllarda, Mühendisim, sırt ağrıları ve iş stresinden kaynaklanan günlük yaşamın yorgunluğunu akşamları alacağı 2 duble viski ile atar genellikle. Kendisine göre bu bir yerde günlük stresin unutulması ve kasların gevşetilmesi ve kan dolaşımının artırılmasına yarayan ilaçlı bir tedavi yöntemidir kendisi için. Ancak yıllar geçmiş 1990 yıllara varılmıştır. İlaç amaçlı da olsa bazen 1 haftada bir şişe içilmesi ekonomik durumu etkileyecektir.
Ancak, devrin başbakanı Turgut Özal bu ithal mallardaki yasaklanmayı kaldıracak ve böylece insanlar daha kolay ulaşabileceklerdir bu tür ürünlere.
Otellerde kumarhanelerin açık olduğu dönemlerde, kumar oynayan müşterilere içki ikramı beleş olunca Türk vatandaşında Rakıya alternatif başka bir damak tadı da yerleşir. Bu dönemde mühendisimizin tek tercihi Chivas Regal olacaktır.
Chivas Regal, Mickey Spillane’nin romanlarındaki kahraman Mike Hammer’in adını ağzından düşürmediği viskidir. Ne mi özeliği vardır diğerlerine göre, işte şimdi de viski konusundaki teknik bilgilere dalalım bakalım bu kadar geyik muhabbetinden sonra.
Viskilerin en önemli yasal belirleyici kuralı, meşe fıçılar içinde en az 3 yıl bekletilme (son dönemde uygulanan kısaltılmış süredir) zorunluluğudur. Uygulanıyor mu? Derseniz öğle olduğuna inanalım diyeceğim!
Chivas genelde 12 yıllık ve 18 yıllık yıllanmalar sonrası şişelenir. Hemen hatırlatalım, viskinin yıllanması meşe fıçıda olur, evde şişede bekleyen viski yıllanmaz önemle duyurulur.
Onun için büfede, raflarda bekletip durmayın boşu boşuna…
Ders # 1.Viski nedir;
Çimlendirilmiş arpanın mayalandırılması ile elde edilen bir çeşit ilkel biranın damıtılması sonucu ortaya çıkan renksiz ve hiçte hoş kokulu olmayan bir alkoldür.
Viskide ekmeksi bir tat hissederseniz, arpa gereğinden fazla öğütülmüştür. Viski daha dudaklarınıza götürülürken burnunuzu yakıyorsa “özgün nem” yani arpanın malt haline getirildikten sonra içerdiği nem oranında bir aksaklık olabileceği düşünülmelidir. Bu oran genelde %3 civarındadır ama daha düşükte olabilir. Nem oranı düşük malttan üretilen viskiler insanı susatır.
Viskinin karakterini yapıldığı arpa, arpanın çimlendirilmesini durdurmada kullanılan turba kömürü, içine katılan su ve en az 7 yıl kadar dinlendirildiği meşe fıçılar sağlıyor. 7 yıl sadece asgari süre. İyi bir malt viskide bu süre 10 yılı aşıyor, 25 yıllık da bulunabilir aranırsa.
Özellikle aynı fıçıdan alınan malt viskiler çok değerli. Ancak İskoçya da 100 e yakın damıtma evinde yapılan bu malt viskiler meraklıları için yeterli sayıda şişe üretemiyor.
İşte burada biraz sahtekarlık, biraz uyanıklık devreye girer, İrlanda’lı Coffey in icadı ile sürekli damıtma yöntemi ile elde edilen değişik ucuz kökenli alkoller ile % 20 ile % 50 oranında karıştırılarak, “Blended viski” diye harmanlanıp piyasaya sürülür. Piyasadaki viskilerin tamamı işte bu grup viskilerdendir.
Macallan viskileri özel viskiler olup, eski İspanyol şeri (sherry) fıçılarında bekletildiği için şeri tadındadırlar. Bu marka üretiminde isli turba kömürü de kullanılmaz.
Genelde alkol düzeyleri 40-45 arasında iken, 25 yıllık viskilerde bu oran hiç sulandırılmamış fıçı sertliğinde 53,5 derecelere ulaşır. Bu viskinin rayihasını anlayabilmek için en iyi su ile 25 derece civarına indirilmelidir.
Sektörün cazibesinde pek çok ülkede imal edilmeye çalışılan visky veya ona benzer lezzetteki alkol içkiler piyasada dolanır durur. Fiyatına ve tedarik edilme kolaylığına göre de özellikle genel kullanım yerlerinde müşterilere kalite aranmaksızın “Gazlanır”.
Her işin bir uzmanı olduğu gerçeğinden hareketle işin profesyonelce yapıldığı İskoçya ya yolumuz düşecektir. Orada bile sayısız damıtma evinden tercih edeceklerimiz vardır şüphesiz. “Talisker” diye tanımlanan İskoç adaları bu işin en başarılı yapıldığı yerlerdir. Orkley, Skye, Jura, Islay Adaları.
Bu adalarda üretilen viskilerin ortak özellikleri; iyotsu çeşnileri. Viskilerin alkolünü düşüren içine katılan adaların deniz kokulu hafif tuzlumsu suları. Yada fıçılar mahzenlerden çıkarılıp, deniz kenarında bekletilerek iyot kokusunun sindirilmesine çalışılıyor.
Viskinin oluşumundaki en önemli maddelerden birisi “peat” denilen, bir tür yer üstü kömürü olan Turba. Vahşi rüzgarlar nedeni ile ağaçların pek büyümediği adaların ekilip biçilmeye uygun olmayan topraklarında, yabani otların binlerce yıl boyunca fosilleşmesi ile oluşan bir tabakadır. Çapalarla toprağı üzerinden dilim dilim kesilerek ve viskinin hammaddesi olan arpa maltının kurutulmasında kullanılıyor. Çimlendirilip malt haline getirilmiş arpa, turba yakılarak onun isinde kurutuluyor ve önce arpaya sonra onda yapılan viskiye bu isin kokusu geçiyor. Yoğun is ihtiva eden ve yüksek alkollü “Lagavulin” en meşhur marka. Bul bulabilirsen!
Geleneksel damıtma evleri, maltlarını turba fırınında kuruturlar. Modern damıtımevleri ise maltı kuruduktan sonra turba dumanından geçirirler. Hangi yöntem kullanılırsa kullanılsın turba hayati öğelerden biridir. Turbanın yakılmasıyla çıkan dumanda çifte karbon zincirleri içeren organik birleşikler bulunur, bu da malttaki keskinliğe neden olur.
Arpa maltına sıcak su eklendikten sonra elde edilen sıvıya maya katarak, mayalandırma süreci başlatılır. Bu işleme ‘Zimotekni ürünü’ denir. Canlı bir organizma olan Maya, şekerle beslenerek alkol üretir ve ürettiği alkol tarafından öldürülür.
Viskinin tadının oluşmasındaki en önemli etken, viski ile meşenin birleşenleri arasında meydana gelen tepkimelerdir. Meşenin başlıca birleşenleri selüloz, linyin (odun’un kimyasal adı) uçucu yağlar, sitler, şekerle, steroidler, tanen ve pigmentler (boya özleri) ve inorganik maddelerdir.
Viskinin tadına katkıda bulunan yaklaşık 800 kimyasal birleşikten 400 ü saptamayı başarmışlardır. Bunların 44 tanesi meşe fıçıdan geldiği tespit olunmuştur.
Fıçı yapımında kullanılan meşeler Amerikan, Fransız ve orta Avrupa Meşesi olarak sınıflandırılır.
Ağacın % 20 lik kısmından çıkan kereste, fıçı yapımında kullanılmadan önce 2 yıl açık havada bekletilir. Nem oranı % 60 lar dan, % 15 seviyesine iner. Fıçı yapım aşamasında ateşe tutulur. Ateşe tutulduğu süre içine konan içkinin aromasına etki eder. 10 dakika ateşe tutulanla, 20 dakika ateşe tutulan fıçının yarattığı aroma farklı olur.
Viski yaşamına renksiz bir ispirto olarak başlar ve rengini aşağıdaki 4 değişik prosese bağlı olarak alır;
Daha önce Sherry konulmuş eski fıçılarda dinlendirilmiş ise, ayna gibi parlayan amber sarısı rengi ve damağınızda bırakacağı şarap lezzetinden anlaşılır.
İçleri hafif ateşte dağlanmış meşe fıçılarda dinlendirildiğinde is kokulu tadından anlaşılır.
Fıçıların içine ‘pajarette’ kaynatılmış üzüm suyundan elde edilen kahverengi, pekmezi andıran bir madde sürüldüğünde renk emerimsi, tadı da pekmezimsi olur.
Fıçıların içine karamela sürülerek renklendirilmeleri sağlanır. Koyu renk viskilerde bu proses uygulanmıştır.
Daha bütçenize uygun olan markaları ararsanız Johny Walker Red Label ihtiva ettiği Talisker harmanından üretiliyor, White Horse da bu tür ürünlerden.
Bilgi olarak verelim görünce şaşırılmasın, küçük fıçılarda satılan Laphroaig de bu alandaki en ünlü markalardan.
Ders # 2. Viski Çeşitleri;
a- Malt viskisi;
Malt viskisine yalnızca “malt” demeli ve “asıl viski” olduğunu vurgulamalısınız. Evlerde arpa ve kap imbik kullanılarak kolayca yapılır.
b- Darı Viskisi;
Mısır öğütüldükten sonra az miktarda arpa maltıyla (1 e; 9 oranında) karıştırılır. Bu karışım mayalandıktan (fermante olduktan) sonra coffey imbiğinden damıtılınca renksiz ispirto çıkar. İşte bu nötr alkol diğer içkilerinde çıkış noktasıdır. %100 renksiz ispirtodan oluşur, hiç malt viskisi içermez.
c- Harmanlanmış Viski;
Malt ve Darı viskilerinin karışımıdır. İyi bir İskoç harman viskisi, 40 civarında malt viski ile sanayi tipi tahıl alkolü diyebileceğimiz, tahıl viskisinin harmanıdır.
Sıradan bir harmanlanmış viskinin % 20-30 u malt viskidir. Daha kalitelilerde bu oran %40-50 ye kadar çıkar. Ucuzlarda da % 10 a kadar iner. Bunların hepsinde boya maddesi olarak karamela kullanılır, ancak kesinlikle ifade edilmez (Karamelanın farelerde kanser yaptığı tıbbi deneylerde tespit olunduğu için).
İrlanda Viskisi;
İskoç viskisinden tek farkı imbikten 3 kere geçirilmesidir. Bu onu daha yumuşak ve pahalı yapar. Daha tatlı olmasının nedeni maltın, bataklıkta çürüyen bitkilerden elde edilen yer tezeği (ya da turba) ateşinde kurutulmamasıdır. Dünyada en çok turba bulunan bu ülkede bu ürün bahçecilikte kullanılır genellikle (98,4 ü).
İrlanda viskisi “wiskey” diye yazılır.
İrlanda da patatesten de viski yapılır. Ancak bu yasadışıdır, pek de tutulmaz.
Bourbon;
Kuzey Amerika da mısır ve çavdar dan yapılır.
Sour Mash; Jack Daniels - Tennessee
Sour Mash (ekşi lapa) demektir. Bu adı almasının sebebi mayalanma süresini hızlandırmak için tahıla asetik asit eklenmesidir. Yudumluk bir viskidir, bir ağız dolusu içmek ahmaklık olarak görülür.
Mısır, Çavdar ve Arpa maltının karışımından yapılır. Doğal fermantasyon, dikkatli bir damıtma ve demirsiz sudan yapılır. Sert şeker akçaağacından yapılmış odun kömürünün içinden damla damla akıtılarak yumuşatılır.
Scotch ; İskoç viskisi,
1969 yılında çıkartılan İngiliz Mali Yasasına göre “İskoçya da damıtılmış olan viski” şeklinde tanımlanır.
Bu İskoçya’nın suyu, havası, turbası, iklimi ve sanayi ilişkilerindeki benzersizliğin yasal olarak tanınması demektir. Her İskoç viskisine sadece ‘Scotch’ denmediği gibi, malt viskisine de bu isim verilmez. Çünkü yasa, iskoç viskisinin sadece arpa maltından değil, öteki tahıllardan da damıtılmasına izin vermektedir.
İşte size acizane bir sıralama;
1. Bourbon viski ler ilk sırada yer alır tabii ki, ama Jim Bean viskisi değil, onun sadece etiket adı bourbon.
Hakiki bourbon viski ler 300,00 YTL üzerinden satılıyor.
2. sırada Black Label viski ler yer alır, bu sırada da Johnnie Walker iyidir.
3. Bu arada Johny Walker'in Blue Label & Gold Label & Green Label da mevcut.
4. Yani, Johnnie Walker sıralaması şöyle:
Blue (yıllanma yaşı belirsiz), Gold (15-18 yıllık), Green (15 yıllık), Black (12 yıllık) & sonuncu sırada Red.
5. Bourbon ve Black Label dan sonra tüm viski leri 4-5 sınıfa ayırmak mümkün.
6. İlk sırada Chivas Regal vardır, tartışmasız. Yanına başka bir marka yazılamaz.
Chivas 2008 yılında 18 ve 25 yıl armalı viskisini de müşterilerine sundu. Ancak markanın
yaratıcısı Colin Scott ‘un ifadesine göre; “Chivas Regal 18, Chivas Regal 12 den 6 yıl
fazla bekletilmiş viski değil. Tamamen farklı bir tat; degişik damıtma ve farklı
harmanlamadan oluşmuş bir karışım. Aynı şey Chivas Regal 25 (300 $) içinde geçerli.
7. İkinci sırada (veya 3.) Jack Daniels, White Horse, J.W. Red Label, JB, v.s.
8. Üçüncü sırada Balantine, Black & White, v.s
9. son sırada Wat 69, 100 pippers, Teacher's, v.b. Ha buraya Ankara viskisinde koyabilirsin –Tekel yetkilileri duyarsa sevinsin, Sanırım imalatı bu yıl durduruldu,Tekirdağ fabrikasında-.
Bu sıralamaya Avrupa da bile kolay kolay bulunamayan Glenlivet, Macallan, Lagavulin, Dallas Mahor (artık üretilmiyor) gibi markalar tabiiki dahil edilmemiştir.
Kısacası ben yıllardır, Black Label ve Chivas Regal dışında başka içkiyi kullanmıyorum.
Ana konu Scotch wisky ler diğer ülkelerin wisky lerinden daha iyidir, çünkü Iskoçya karışım olarak kullandıkları su çok farklı bir su. Bu suyunda kaynağı ve mevsimlere göre değiştiğini de unutmamak lazım.
Bir viskiye sadece 2 şey karıştırılır;
kaliteli şişe suyu,
daha fazla viski.
Simdi en bomba haber; bunu kimse bilmez, rüyasında bile görmemiştir -ben dahil-;
ABD de yayınlanan Forbes Dergisine göre:
1. sırada 1964 üretimi Browmore Bourbon 2.000 $.
2. sırada 29 yıllık Dalwhinnie 300 $.
3. sırada 19 yıllık Cragganmore.
4. sırada Clynelish (20 yıl dinlenmiş)ve Caol Ila (24 yıl dinlenmiş), 125 $.
5. sırada Glenmorangie, 64 $,
6. sırada Rosebank, 55 $.
VİSKİ LÜGATINDA YER ALAN TERİMLERİ DE KISACA AÇIKLAYALIM.
Üretim Süreci;
KABA TEMİZLİK; Arpanın saptan samandan ve tarla faresi leşlerinden temizlenmesi,
MALTLAMA; Arpanın malt haline gelmesi için ıslatılarak filizlenmeye bırakılması. Filizler birbirine dolaşmasın diye tırmıkla devamlı karıştırılır.
KURUTMA; Filizlenmiş arpanın turba fırınında kısmen kavrulması,
ÖĞÜTME; Arpa tanelerinin ekmeklik un gibi değil iri iri öğütülmesi,
SULAMA; Öğütülmüş malt üzerine çok sıcak (kaynar değil) su sıkılması,
LAPA TEKNESİ; Sulama ve lapalama için kullanılan dev tekne,
LAPALAMA; Lapa teknesinde sulamadan sonra cereyan eden olay. Bu lapayı pirinç lapası gibi değil çay lapası gibi düşünün.
ÖZSU; Lapa teknesinin dibinden alınan ve daha sonra mayalanan sıcak, kahverengi, yapışkan sıvı.
KÜSPE; Özsu alındıktan sonra kalan artık. Hayvan yemi olarak kullanılır.
MAYALIK; Bulamaç teknesine giden özsuyun adı,
BULAMAÇ TEKNESİ; Mayalığın maya özü eklenerek mayalandığı büyük tahta tekne.
BULAMAÇ; Mayalığın mayalandıktan sonraki hali. Boz renkli, sulu bir tür ekşi maya.
ALKOLLER; Daima çoğul. Bulamaçta oluşan üstün ve adi alkoller (etanol dahil).
KARBON DİOKSİT; Mayalanmanın öteki ürünü. Bazı damıtım evleri toplayarak soda imalatçılarına satar.
İMBİKHANE; Bulamacın gittiği simya laboratuarı. Zemin katta, içinde damıtımevi çalışanlarının aristokrasisini oluşturan imbikçiler yaşar.
KAP İMBİK; Hafifçe mayalanmış maltlı su içinde bulunan çeşitli alkollerin ısıtıldığı, ayrıştırıldığı ve yeniden sıvıya dönüştürüldüğü bakır aygıt.
SOLUCAN; İmbiğin ucundan çıkan ve buharlaşmış alkolleri yeniden sıvılaştırmak için kullanılan tüp şeklindeki ince, uzun, kıvrımlı nesneye verilen ad.
ADİ İÇKİ; İlk damıtmanın ürünü. İçilmesi düşünülemez bile.
TORTU; İlk damıtmadan artanlar, çöpe atılan tek yan ürün.
İSPİRTO İMBİĞİ; Son durak, adi içkinin adam olduğu yer.
İSPİRTO KASASI; İspirto imbiğinde oluşan çeşitli son ürünlerin geçtiği tekne.
İLK GELEN; Viskide istenmeyen çeşitli uçucu alkollerin tümüne verilen ad.
GÖBEK; Günün birinde viski olacak sıvı, ispirto imbiğindeki toplam ürünün % 40 ıdır.
TEKNE KAZINTISI; Son çıkan alkoller. Bunlar toplanıp, damıtma sırasını bekleyen adi içkiye eklenir. ‘Son gelen’ de denilir.
YAĞLI ALKOL; Tekne kazıntıları arasında bulunan sert bir alkol. Bunun bir bölümü viskiye tat vermesi için göbekte gereklidir. Viskinin vurucu özellik kazanmasına katkıda bulunur ancak viskinin vücut üzerindeki olumsuz etkisinin sorumlusudur.
KAP MAYASI; İkinci damıtımın tortusudur. Hayvan yemi olarak değerlendirilir.
BEYAZ İSPİRTO; Yeni damıtılmış, sulandırılmamış; fıçı yanığı, pajeratta yada karamela ile bozulmamış 120 proof (%68,5) alkol.
DİNLENDİRME; Viskinin meşe fıçıda geçirdiği asgari 3 yıllık süreç.
KESME; Dinlendirilmeden önce beyaz ispirtoyu su katarak yumuşatma. Şişelenmeden önce dinlenmiş viskiye de ne yazık ki aynı işlem yapılır.
PROOF; Alkol sertliğinin ölçülmesi; eskiden barut viski ile ıslatılırdı. Tüfek patlamazsa viskiye gereğinden çok su katıldığı anlaşılırmış. ‘Proof’ (Kanıt) sözcüğü buradan gelir.
Günümüzde 100 derece proof; bir içkinin %57,1 alkol, %42,9 ise sudur.
Asıl önemli olan 70 derece proof; % 40 alkol demektir. Daha az alkollülere viski denemez.
Amerika’ da bu % 40 alkol için 80 derece proof kullanılır.
Yüksel Aslan
Ocak, 2009
Genel Kültür Arşivimden.
